Als gamer is de videokaart of GPU een van de belangrijkste componenten van je pc. Geen enkel ander onderdeel heeft zo veel invloed op hoeveel fps je haalt. Er zijn twee grote fabrikanten: AMD Radeon en NVIDIA GeForce.
Er zijn twee ontwerpers van GPU’s (graphics processing unit) voor gamers: AMD met de Radeon-serie en NVIDIA met de GeForce-reeks. Fabrikanten als ASUS, GIGABYTE, MSI en vele anderen maken op basis van de door AMD of NVIDIA ontwikkelde GPU de daadwerkelijke videokaart en verkopen die aan jou als consument. Een aantal fabrikanten maakt alleen videokaarten voor één van de twee merken. Zo verkopen Sapphire en XFX alleen AMD-modellen, terwijl EVGA en Inno3D exclusief met Nvidia samenwerken.
AMD Radeon & NVIDIA GeForce
Voor gamers én creators
Wordt geplaatst in PCI Express slot
Krijgt vaak stroom via PEG-kabels
| Full HD (1080p) | WQHD (1440p) | 4K | |
| Low settings | GeForce GTX 1660 Super | GeForce RTX 4060 | Radeon RX 7900 XT |
| Medium settings | GeForce RTX 4060 | Radeon RX 7700 XT | GeForce RTX 4080 Radeon RX 7900 XTX |
| Ultra settings |
Radeon RX 7600 XT |
GeForce RTX 4070 GeForce RTX 4070 Ti Radeon RX 7800 XT |
GeForce RTX 4090 |
De twee grootmachten in het land van de videokaarten concurreren voornamelijk met elkaar op prestaties en prijs. Om de pak ‘m beet twee jaar komen beide fabrikanten met een nieuwe generatie videokaarten, die doorgaans fors sneller zijn dan de voorgaande modellen. Traditioneel is AMD vooral sterk in het middensegment, waar het goede prestaties voor een aantrekkelijke prijs weet te bieden. NVIDIA biedt daarentegen ongeëvenaarde prestaties in het high-end segment, al liggen de prestaties van de twee fabrikanten steeds dichter bij elkaar. Ook is AMD tegenwoordig een stuk efficiënter dan voorheen. Dat is niet alleen prettig voor de energierekening, maar betekent ook dat er minder warmte afgevoerd hoeft te worden en videokaarten dus stiller kunnen zijn.
Verder proberen zowel AMD als NVIDIA zo veel mogelijk extra mogelijkheden te bieden om je te overtuigen om voor een Radeon of juist een GeForce te kiezen. De belangrijkste troef was de gebruikte techniek voor het synchroniseren van je monitor met je videokaart: NVIDIA heeft daarvoor G-Sync, AMD zet in op open standaard Freesync. Sinds begin 2019 biedt NVIDIA ondersteuning voor Freesync, waardoor dit een minder grote rol in de keuze speelt. De RTX-videokaarten van NVIDIA bieden ondersteuning voor het veelbelovende raytracing, waarmee onder meer belichting in games nóg realistischer kan worden weergegeven. AMD ondersteunt raytracing ook, maar is daarmee nog niet zo efficiënt als NVIDIA.
Als je eenmaal zeker weet dat je bijvoorbeeld een NVIDIA GeForce RTX 4070 wil, word je opnieuw voor een lastige keuze gesteld. Er zijn tientallen verschillende videokaarten verkrijgbaar met exact dezelfde RTX 4070-chip. Het belangrijkste verschil tussen de verschillende uitvoeringen is de gebruikte koeler: een betere koeler zorgt voor lagere temperaturen en een stillere werking. Daarnaast hebben sommige videokaarten een hogere kloksnelheid voor betere prestaties of zijn uitgerust met RGB-verlichting.
Het is soms lastig om door de bomen het bos te zien. Diverse websites publiceren vergelijkingstests van de diverse modellen, die de verschillen inzichtelijk maken.
Een vraag die we vaker krijgen: heb je ook een videokaart nodig als je niet gaat gamen? Veel processors hebben een geïntegreerde videokaart, die prima voldoet voor browsen over het internet, het bekijken van video’s, werken in Office en zelfs het spelen van simpele games. Grafische software, voor onder meer foto- en videobewerking, kan de videokaart gebruiken voor het sneller uitvoeren van bepaalde bewerkingen. Een middenklasse videokaart is zeker interessant voor wie veel met dergelijke pakketten werkt.
Moderne videokaarten hebben vaak een forse koeler: check vóór je bestelt even of de videokaart die je op het oog hebt wel in je systeem past. Vrijwel alle videokaarten hebben daarnaast extra stroomtoevoer nodig via zogenaamde PEG-kabels, die bestaan in 6- en 8-pins versies. Controleer of je voeding de benodigde aansluitingen heeft, en of deze voldoende stroom kan leveren.
